Αρχές Προγραμματισμού Βασικές έννοιες προγραμματισμού

Ροή Ελέγχου

Οι εντολές μιας γλώσσας για τη ροή ελέγχου καθορίζουν τη σειρά με την οποία εκτελούνται οι υπολογισμοί. Σε αυτό το κεφάλαιο θα γνωρίσουμε τις βασικές εντολές ροής ελέγχου οι οποίες υπάρχουν στις περισσότερες γλώσσες προγραμματισμού. Σκοπός είναι η εξοικείωση με αυτές τις εντολές, έτσι ώστε όταν στο μέλλον χρειαστεί να μάθετε μια γλώσσα προγραμματισμού να γνωρίζετε ήδη την λειτουργία αυτών των εντολών. Το συντακτικό κάθε γλώσσας και συνεπώς και αυτών των εντολών θα είναι διαφορετικό από γλώσσα σε γλώσσα. Παρ' όλα αυτά η βασική λειτουργία τους θα είναι περίπου η ίδια.

Στα επόμενα παραδείγματα θα δανειστούμε εκφράσεις από τη γλώσσα C, γιατί το συντακτικό της βοηθά στην ευκολότερη κατανόηση αυτών των εντολών.

if

Η εντολή if χρησιμοποιείται για τη επιλογή αποφάσεων. Συγκεκριμένα όταν θέλουμε μια εντολή να εκτελεστεί μόνο εάν ισχύει μία συνθήκη, τότε χρησιμοποιούμε την if.

if (παράσταση)
   εντολή 1

Η εντολή 1 θα εκτελεστεί μόνο στη περίπτωση που η παράσταση είναι αληθής, δηλαδή όταν η παράσταση ισχύει. Σε κάθε άλλη περίπτωση η εντολή 1 δεν θα εκτελεστεί.

Ροή Ελέγχου

Στο παράδειγμα 1 θα εκτελεστούν οι εντολές 1α και 1β. Εάν το α δεν ήταν ίσο με το 1, οι εντολές 1α και 1β δεν θα εκτελούνταν. Με τις αγκύλες { } μπορείτε να περικλείσετε ένα πλήθος εντολών μέσα στον βρόχο του if. Στο παράδειγμα 2 που δεν χρησιμοποιήσαμε αγκύλες, έχουμε το εξής αποτέλεσμα: η εντολή 1α δεν θα εκτελεστεί γιατί το α δεν είναι ίσο με το 1. Ακριβώς μετά εγκαταλείπουμε το βρόγχο του if και εκτελείται η εντολή 1β.

if-else

Σαν προέκταση της if μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε την εντολή if-else.

if (παράσταση)
   εντολή 1
else
   εντολή 2

Εάν η παράσταση ισχύει τότε εκτελείται η εντολή 1. Σε κάθε άλλη περίπτωση εκτελείται η εντολή 2. Το να εκτελεστούν και οι δύο εντολές δεν είναι δυνατό.

Ροή Ελέγχου

Εφόσον το α είναι ίσο με το 1, το αποτέλεσμα θα είναι να εκτυπωθεί η φράση "Το α είναι 1".

else if

Για να ελέγξουμε μια ακολουθία από συνθήκες τότε μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε την εντολή else-if.

if (παράσταση)
   εντολή 1
else if (παράσταση)
   εντολή 2
else if (παράσταση)
   εντολή 3
else
   εντολή 4

Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε όσα else if χρειάζονται για να ελέγξουμε τις πιθανές παραστάσεις.

Ροή Ελέγχου

Στο παραπάνω παράδειγμα θα εκτυπωθεί η φράση "Το α είναι 2" επειδή το α είναι ίσο με το 2. Αυτό που πρέπει να αναφέρουμε είναι ότι θα εκτυπωθεί μόνο η φράση αυτή και όχι και η επόμενη που λέει ότι "Το α είναι πάλι 2" άσχετα εάν ισχύει η παράσταση μέσα στην παρένθεση της συνθήκης 3. Αυτό συμβαίνει γιατί εφόσον μια συνθήκη είναι αληθής τότε το πρόγραμμά μας εκτελεί τις εντολές που ορίζονται και μετά ο βρόχος τελειώνει. Οι συνθήκες 3 και 4 δεν θα ελεγθούν ποτέ, άρα και οι εντολές που ορίζονται μέσα σε αυτές τις συνθήκες δεν θα εκτελεστούν ποτέ.

Βρόχος while

while (παράσταση ) {
   εντολή 1
   εντολή 2
   ...
}

Ο βρόχος while λειτουργεί ως εξής: Για όσο η συνθήκη μέσα στην παρένθεση ισχύει, εκτελούνται όλες οι εντολές που ορίζονται μέσα στο βρόχο του while. O κύκλος αυτός επαναλαμβάνεται για όσο ισχύει η παράσταση μέσα στην παρένθεση. Ας δούμε ένα παράδειγμα:

Ροή Ελέγχου

Ουσιαστικά το παραπάνω πρόγραμμα θα εκτελεστεί σε 4 βήματα. Ας δούμε αναλυτικά το κάθε βήμα ώστε να κατανοήσετε την εντολή while.

While

While

While

While